Hart- en vaatziektes

Adviezen, mede gebaseerd op wetenschappelijke onderzoeken die u bij Nieuws op de site aantreft.

(Vul bij Zoeken in: bijv. hart vaatziektes en/of bloeddruk en/of cholesterol)

Het voorkomen:

• Bij bijna iedereen van de mensen met hart- en vaatziektes ligt een ongezonde levensstijl aan de basis; overgewicht, ongezond eten met te weinig groenten en fruit, te weinig vezels, te vaak vlees, te veel bewerkt vlees en te weinig (vette) vis, te veel zout, dagelijks frisdranken, het drinken van vaak en veel alcohol, stress en geestelijke gesteldheid en te weinig bewegen. Een mediterraan dieet lijkt heel goed te zijn in het voorkomen van hart- en vaatziektes. Regelmatig een klein beetje bewegen doet de kans op een hartziekte al met 15% verminderen.

• Zelfs als je erfelijk belast bent met bij het gen (9p21) dat de kans op hart- en vaatziekten verdubbelt, kun je door gezonde voeding dit extra risico elimineren. Vaak wordt gedacht dat je niets tegen dit erfelijke risico kan doen doch het eten van dagelijks 5 porties groenten (vooral rauw) en fruit doen dit extra risico volledig teniet. Ongeveer een op de vijf mensen heeft een variant van dit gen (9p21).

• Goede tandhygiëne, waaronder twee keer per dag tanden poetsen verlaagt de kans op een hartziekte aanzienlijk.

• Ook een belangrijke en niet te onderschatte risicofactor voor hart- en vaatziektes zijn slechte milieuomstandigheden, waaronder roken. Vermijd ter voorkoming van hartschade, al vanaf jonge leeftijd, zoveel mogelijk ernstige luchtvervuiling en fijnstof.

• Te weinig of teveel slapen vergroot ook de kans op hart- en vaatziektes flink, zeven tot zeveneneenhalf uur slapen blijkt het beste te zijn.

• Volgens onderzoek zijn voor jonge mensen hoge bloedwaarden koper en ijzer goed voor een goede gezondheid doch voor mensen ouder dan 50 jaar geven hoge bloedwaarden koper en ijzer flink meer kans op de ziekte van Parkinson en Alzheimer, hart- en vaatziektes en andere ouderdomsziekten zoals kanker. Mannen hebben doorgaans meer ijzer in het lichaam en de hersenen dan vrouwen vandaar dat mannen ook vaker eerder al neurodegeneratieve ziektes ontwikkelen. Bij vrouwen waar de baarmoeder verwijderd is blijkt dat die vergelijkbare hoeveelheden ijzer in het lichaam en hersenen hebben als mannen. Belangrijk is daarom dat senioren supplementen met koper en ijzer achterwege laten, voeding rijk aan koper en ijzer zoals vlees verminderen, regelmatig bloed geven om het ijzergehalte te verminderen en zinktabletten nemen om de koperopname te verminderen.

• Uit verschillende onderzoeken blijkt dat dagelijks teveel calcium (meer dan 550 mg) in de voeding en te weinig vitamine D de afzettingen in de bloedvaten doet toenemen, met als gevolg een sterk verhoogde kans op hart- en vaatziektes.

Roken, bewegen, en ongezond eten en drinken is duidelijk oplosbaar, milieuomstandigheden kan wat moeilijker zijn doch ook net als de andere factoren te beïnvloeden door uw voedingspatroon aan te passen zoals beschreven bij Gezonde voeding en Tips.

Deze aanpassing dient eigenlijk al op zeer jeugdige leeftijd plaats te vinden want uit steeds meer wetenschappelijk onderzoek blijkt dat voedingsgewoontes in de eerste 20 jaar van het leven een nog belangrijker risico kan zijn dan genetische aanleg en recente onderzoeken tonen aan dat methylrijke voeding zoals o.a. vis, uien, bietjes, broccoli, knoflook, spinazie, peulvruchten, foliumzuur en vitamine B12 de genetische aanleg kan veranderen.

Het gevolg van een ongezonde levensstijl en slechte milieuomstandigheden zijn: hoog cholesterol, hoge bloeddruk, overgewicht met vetzucht in de buikstreek en diabetes.

Vijf belangrijke indicatoren volgens de Amerikaanse hartstichting en Universiteit van Michigan:

1. Bloeddruk van 135/95 of hoger, of verlaagd door medicijnen.

2. Vetzucht in de buikstreek met een taillemaat (over de navel gemeten) van meer dan 102 cm bij mannen en 88 cm bij vrouwen.

3. Bloedsuikerwaarde van meer dan 100(5,5) ('s-morgens, nuchter gemeten).

4. Bloedwaarde van triglyceriden met een waarde van 150 (1,7) of meer.

5. HDL waarden lager dan 40(1,1) voor mannen en 50(1,3) voor vrouwen.

Voldoet u aan 3 of meer van deze indicatoren dan bent u zeker een potentieel hartpatiënt en leg dan extra nadruk op het volgende, en geloof het of niet doch als u deze onderstaande adviezen dagelijks ter harte neemt zult u na verloop van tijd merken dat het werkt en zij die al medicijnen nemen voor hun problemen dit gebruik in overleg met hun arts flink tot helemaal kunnen verminderen.

Algemeen:

• Start met een inname van vitamine D, dagelijks van wel 25 tot 100 mcg.

• Meer bewegen

• Drink veel water en thee, zowel groene als zwarte.

• Drink niet te veel koffie, en liever geen deca.

• Drink cacao en neem zwarte of pure chocolade (niet te veel voor de cal.)

• Gematigd alcoholgebruik, rode wijn lijkt goed te zijn.

• Eet de juiste vetzuren, veel vis¹ en zeker ook vette vis en zo min mogelijk bewerkt vlees.

• Begin uw dag met een volkoren ontbijt.

• Neem voeding met veel vezels.

• Neem vaker (zelfgemaakte) kippensoep.

• Neem extra fruitº, groente (vooral soja en peulvruchten) zodat u ook voldoende vitamine C krijgt.

• Div. noten, pinda's en kruiden, speciaal knoflook.

• Doe zo veel mogelijk met olijfolie

• Beperk het gebruik van natrium (o.a. in keukenzout) en neem meer voeding rijk aan kalium in het bijzonder tegen hoge bloeddruk of een beroerte.

• Neem niet teveel calcium in uw voeding.

• Zorg voor voldoende vitamine K(2) en magnesium in uw voeding

• Gebruik in overleg, ter vervanging van een duur medicijn, als supplement resveratrol met hetzelfde effect.

Een preventief dieetadvies gelanceerd door onderzoekers van Erasmus MC.

Kijk voor onderzoeken uit het Nieuws over hart-en vaatziektes

Volgende meest recente studies zijn doorgaans voor een goede gezondheid de volgende cholesterol waarden van belang:

• Totaal cholesterol waarden lager dan 200 mg/dl (5,26 mmol/l)

• De waarde (slechte cholesterol) LDL tussen 100 mg/dl (2,63 mmol/l) en 115 mg/dl (3,03 mmol/l)

• Het (goede cholesterol) HDL hoger dan 50 mg/dl (1,30 mmol/l)

• Bij hoge bloedwaarden triglyceriden (een ester van glycerol en drie vetzuren) kunnen ook vormen van HDL ontstaan die niet goed zijn. Daarom zouden de triglyeriden waarden niet hoger mogen zijn dan het dubbele van de HDL waarden.

Tips om het goede cholesterol (HDL) te verhogen*

• Meer bewegen. Bijna dagelijks 30 minuten flink bewegen doet het HDL met 5-10% stijgen.

• Bij overgewicht zorgt afvallen voor een stijging van het HDL.

• Stop met roken en uw HDL stijgt met 15-20%.

• Ga gezond eten bijv. een mediterraandieet. Vermijd transvetten, sterk bewerkte koolhydraten (zoals witmeel en witmeelproducten), kant en klare voeding en frisdranken.

• Onder meer omega-3 vetzuren, walnoten en olijfolie zorgen voor een stijging van het HDL.

• Goede bloedwaarden vitamine D (duidelijk meer dan 30 ng/ml).

• Overweeg supplementen van o.m. magnesium en wellicht het allerbeste niacine, vitamine B3. Niacine gaat de afbraak van HDL in de lever met wel 35% tegen terwijl de afvoer van slechte cholesterol bestanddelen gewoon doorgaat. 

Extra voeding bij hoog cholesterol

Voor meer voeding en tips tegen te hoog cholesterol kijk hier.

Kijk voor onderzoeken uit het Nieuws over cholesterol

Volgende meest recente studies is doorgaans voor een "gezond" iemand een te hoge bloeddruk een bloeddruk van 140/90 of hoger.

Echter een bloeddruk van 130/80 of hoger wordt al als te hoog gezien voor mensen die lijden aan diabetes, chronische nierinsufficiëntie, ischemische hartklachten, perifeer arterieel vaatlijden of een aneurysma in de buikaorta.

Een bloeddruk van 120/80 of hoger wordt als te hoog gezien voor mensen met ischemische hartklachten en een angina pectoris, mensen met erger wordend pijn op de borst of pijn op de borst in rust of zij met een hartaanval of hartfalen.